Hoofdelijke aansprakelijkheid aannemer: risico's en hoe u ze vermijdt
Werkt u met een aannemer die schulden heeft bij de RSZ of de fiscus? Dan kunt u zelf aansprakelijk worden voor die schulden. Zo werkt het, en zo sluit u het risico uit.
Wat betekent hoofdelijke aansprakelijkheid?
Hoofdelijke aansprakelijkheid betekent dat de RSZ of de FOD Financiën de schulden van uw aannemer rechtstreeks bij u kan invorderen, alsof het uw eigen schulden zijn. Dat geldt voor werken in de bouwsector en de andere sectoren die onder artikel 30bis vallen.
Er zijn twee aparte regelingen:
| Sociale schulden (RSZ) | Fiscale schulden (FOD Financiën) | |
|---|---|---|
| Wettelijke basis | Art. 30bis Wet van 27 juni 1969 | Art. 402 WIB 92 |
| Wanneer | Aannemer heeft sociale schulden bij het sluiten van de overeenkomst | Aannemer heeft fiscale schulden bij het sluiten van de overeenkomst |
| Maximum voor de opdrachtgever | 50% van de totale prijs exclusief btw | 35% van de totale prijs exclusief btw |
Wanneer bent u aansprakelijk?
U loopt het risico wanneer uw aannemer op het moment dat u de overeenkomst sluit schulden heeft bij de RSZ of de fiscus. Het maakt niet uit of u daarvan op de hoogte was. Daarom is een controle vóór het tekenen van de bestelbon of het contract essentieel.
Particulieren die werken laten uitvoeren voor strikt privédoeleinden vallen niet onder deze regeling.
Het verschil met de inhoudingsplicht
Hoofdelijke aansprakelijkheid en inhoudingsplicht zijn twee kanten van hetzelfde systeem:
- Inhoudingsplicht speelt bij elke betaling. Heeft de aannemer op dat moment schulden, dan houdt u 35% in voor de RSZ en 15% voor de FOD Financiën en stort u die bedragen door.
- Hoofdelijke aansprakelijkheid speelt bij het sluiten van de overeenkomst. De bedragen die u correct inhoudt en doorstort, worden in mindering gebracht van uw aansprakelijkheid.
Wie niet inhoudt terwijl dat moest, kan bovendien verplicht worden de niet ingehouden bedragen zelf te betalen, bovenop de schuld waarvoor u al aansprakelijk bent.
Een voorbeeld
U sluit een contract van € 100.000 exclusief btw met een aannemer die op dat moment € 80.000 sociale schulden heeft. Uw sociale aansprakelijkheid kan dan oplopen tot € 50.000. Houdt u bij elke betaling correct 35% in, dan worden die stortingen van dat bedrag afgetrokken.
Hoe sluit u het risico uit?
- Controleer vóór het contract. Check de aannemer op sociale en fiscale schulden voordat u tekent. Bewaar het resultaat met datum.
- Controleer opnieuw vóór elke betaling. Wat telt, is de toestand op de dag dat de betaling effectief wordt uitgevoerd. Lees ook hoe u sociale schulden checkt en fiscale schulden controleert.
- Houd in en stort door wanneer de check schulden toont, en betaal enkel het saldo aan de aannemer.
- Bewaar uw bewijs. Bij een controle moet u kunnen aantonen dat u gecontroleerd hebt, op welke datum en met welk resultaat.
Automatisch in plaats van manueel
Met veel leveranciers is manueel controleren foutgevoelig. Met de check inhoudingsplicht controleert Checkplicht uw leveranciers bij RSZ en FOD Financiën tegelijk, bewaart elk resultaat als bewijs en waarschuwt u wanneer een status verandert. Probeer 7 dagen gratis.
Veelgestelde vragen
Ben ik aansprakelijk als ik niet wist dat mijn aannemer schulden had?
Ja. De aansprakelijkheid hangt af van de toestand van de aannemer bij het sluiten van de overeenkomst, niet van uw kennis daarvan.
Hoeveel bedraagt de hoofdelijke aansprakelijkheid maximaal?
Voor de opdrachtgever maximaal 50% van de totale prijs exclusief btw voor sociale schulden en 35% voor fiscale schulden.
Geldt dit ook voor particulieren?
Nee. Natuurlijke personen die werken laten uitvoeren voor strikt privédoeleinden vallen buiten de regeling.
Volstaat één controle bij het begin van de werken?
Nee. De controle bij het contract beschermt tegen de aansprakelijkheid, maar de inhoudingsplicht moet u bij elke betaling opnieuw nagaan.
Deze tekst is algemene informatie en geen juridisch advies. Raadpleeg bij twijfel de RSZ, de FOD Financiën of uw adviseur.
Wat is inhoudingsplicht voor aannemers? Volledige gids 2026
Alles over de Belgische inhoudingsplicht in 2026: wanneer u moet controleren, hoeveel u moet inhouden, aan wie u doorstort en hoe u sancties vermijdt.
Leverancier met inhoudingsplicht: wat moet u doen bij betaling?
Uw controle geeft inhoudingsplicht aan. Dit is hoeveel u inhoudt, aan wie u doorstort, welk attest het bedrag kan verlagen en welk bewijs u bijhoudt.
RSZ-nummer opzoeken van je leverancier: handleiding voor opdrachtgevers
Het RSZ-nummer van je leverancier vinden is de eerste stap voor elke inhoudingsplichtcontrole. Dit zijn de vier betrouwbaarste manieren, plus valkuilen om te vermijden.